Дзеці не шукаюць небяспекі – яны проста гуляюць!
Адна з прычын узнікнення пажараў – дзіцячыя шаласці з агнём. Але перш чым пачаць нашу размову, паважаныя бацькі, паспрабуйце шчыра адказаць самім сабе на некаторыя пытанні. Вам даводзілася пакідаць свайго дзіця дома аднаго? Як доўга дзіця знаходзілася дома адна? Гадзіну, паўгадзіны, двадцаць хвілін? Скажыце, а вы ведаеце, што, калі раптам пачнецца пажар, нават несколькіх хвілін будзе дастаткова, каб дзіця загінула? Наўрад ці хто-небудзь з бацькоў задумваўся над гэтым. Як правіла, мы абсалютна ўпэўнены, што гэта з нам і маім дзіцем не адбудзецца, і ўсе настаўніцкія размовы не для мяне. Увы, лічбы статыстыкі жорсткія і непахісныя.
На тэрыторыі Віцебскай обласці за апошнія тры гады гібелі дзяцей на пажарах не дапушчана.
Але, на жаль, у разрэзе рэспублікі за прайшоўшы 2022 год на пажары
пагінула 5 дзяцей.
11 студзеня днём на нумар «101» ад сведкаў паступіла паведамленне аб загаранні ў кватэры па вул. Тургенева ў г. Мінску. Па прыбыцці да месца выкліку першы падраздзяленні па знешніх прыкметах нічога не назіралася. У ходзе дальнейшай разведкі было ўстаноўлена, што ў жылой пакоі трохпакаёвай кватэры, размешчанай на другім паверсе чатырнаццаціпавярховага жылога дома, адбылося загаранне хатняга маёмасці. На момант узнікнення пажару ў кватэры знаходзілася 6-гадовая дачка гаспадара - выхаванка аднаго з дзіцячых садоў г. Мінска. Дзяўчынка пражывае з бацькам і маці, неработаючай. На момант пажару бацька знаходзіўся на працы, маці - у паліклініцы. Па словах суседзяў, пражываючы характарызуюцца задавальняльна. Выратавальнікамі ў гасціннай была знойдзена на падлозе без прытомнасці дачка гаспадара кватэры. Дзяўчынка была вынесена на свежае паветра і перададзена брыгадзе хуткай медыцынскай дапамогі. Пасля правядзення сэрца-лёгачнай рэанімацыі медыкамі была адноўлена сэрцавая дзейнасць дзіцяці. Брыгадой хуткай яна была шпіталізавана ў ГУ «РНПЦ дзіцячай хірургіі» з дыягназам: атравленне прадуктамі гарэння, станоўка пасля клінічнай смерці. У выніку пажару пашкоджана маёмасць у жылой пакоі, закопчана кватэра. Прычына пажару устанаўліваецца, разглядаецца версія прычыны ўзнікнення пажару – парушэнне правілаў эксплуатацыі электрасетак і электраабсталявання (кароткае замыканне электраудліцеля). Аднак 2 лютага дзяўчынка памерла ў бальніцы.
На пажары ў Ляхавіцкім раёне загінуў дзіця. Страшная трагедыя адбылася 19 сакавіка. Паведамленне аб тым, што ў жылым доме ў вёсцы Зубелевічы пажар, выратавальнікі атрымалі каля паловы адзінаццатай раніцы ў суботу. Вядома, што 22-гадовая мама да прыезду выратавальнікаў паспела выратаваць старшага (4- гадовага) дзіця. Малодшы дзіця загінуў. Маладая жанчына, спрабуючы пагасіць пажар і выратаваць сына, атрымала апёкі полымем 45% галавы, тулуба і ніжніх канечнасцяў 1-3 ступені. Маці дастаўлена ў рэанімацыйнае аддзяленне Ляхавіцкай ЦРБ. Прычына пажару і гібелі дзіця устанаўліваецца.
3 мая 2022 у 07-28 у службу выратавання па тэлефоне «101» паступіла паведамленне аб пажары ў кватэры па адрасе: г. Жлобін, мікрараён. Па прыбыцці да месца выкліку работнікаў МНС было ўстаноўлена, што ў кватэры на седьмым паверсе моцнае задымленне, адкрытага гарэння не назіралася. Хазяін – 1980 г.р., пражывае сумесна з жонкай 1995 г.р. і 4 дзецьмі. Па словах суседзяў сям'я характарызуецца станоўча. Выратавальнікі праніклі ў задымленую кватэру, знайшлі на падлозе ў дзіцячай пакоі, за ложкам, дзіця 2013 г.р., вынеслі на вуліцу і перадалі работнікам хуткай медыцынскай дапамогі. Прыбылымі работнікамі хуткай медыцынскай дапамогі праводзіліся рэанімацыйныя мерапрыемствы, пасля чаго дзіця з дыягназам «апёкі твару, костак абедзвюх рук, термоінгаляцыйная траўма» у цяжкім стане госпіталізавана ў раённае ўстанову аховы здароўя. Як высветлілася з абставінаў, сям'я знаходзілася дома. Аб тым, што ў дзіцячай пакоі пажар, бацькам паведаміла дачка. Пасля чаго маці, забраўшы трох дзяцей, выйшла на вуліцу і паведаміла аб пажары выратавальнікам, а ў пакоі, дзе было ўзгаранне, застаўся дзіця з псіхафізічнымі асаблівасцямі. Хазяін, гаспадыня кватэры і трое несавершеннолетніх дзяцей не пацярпелі, у медыцынскай дапамозе не маюць патрэбы. Пажар ліквідаваны выратавальнікамі. Эвакуацыя жыхароў жылога дома не праводзілася па прычыне адсутнасці задымлення ў кватэрах і на лесвічнай клетцы. У выніку пажару пашкоджана маёмасць у пакоі (дзіван і постельныя прыналежнасці), закопчаны сцены і маёмасць унутры кватэры. Прычына пажару ўстанаўліваецца. Разглядаецца версія прычыны пажару – дзіцячыя шаласці з агнём. Стала вядома, што 4 мая ў 20:50 ад апёкаў і атравлення прадуктамі гарэння хлопчык памёр.
У Магілёве 13 жніўня на пажары загінуў падлетак. Па папярэдніх даных СК, у гаражы, дзе знаходзіліся двое 15-гадовых школьнікаў, адбылося узгаранне знаходзіўшагася ў каністры паліва. У выніку пажару адзін з падлеткаў загінуў, другі быў шпіталізаваны.
Папярэдне ўстаноўлена, што адзін з хлопцаў закурыў у гаражы, сказалі следчыя. Канчатковая версія стане вядома пазней: сёння яшчэ праходзяць апытанні сведкаў, агляд месца здарэння з удзелам супрацоўнікаў МНС, СК і Дзяржаўнага камітэта судэкспертыз.
Менавіта таму мы яшчэ і яшчэ раз звяртаемся да вас, паважаныя бацькі, і прабуем не проста прывесці прыклады з жыцця, а дастаць да кожнага. Вы вучыце сваіх дзяцей быць ветлівымі, клапоціцеся аб іх здароўі, хочаце, каб яны раслі разумнымі і развітымі. А вось навучыць выконваць правілы бяспекі – самая галоўная задача, таму што ад гэтага залежыць жыццё дзіцяці.
Чаму адбываюцца пажары з-за дзіцячых шаласцяў з агнём? Разглядаючы кожны выпадак гібелі дзіцяці, разумееш, што трагедыям суправаджаюць звычайныя жыццёвыя абставіны – бацькі пайшлі на работу, у краму, да суседзяў, або займаліся на двары гаспадарчымі справамі. Іншымі словамі, дзеці заставаліся без нагляду. А далей непапраўны і жорсткі вынік бацькоўскай халатнасці: гібель дзіцяці.
Дзеці ў сваіх гульнях часта паўтараюць учынкі і дзеянні дарослых. Стремленне да самастойнасці асабліва праяўляецца ў той час, калі дзіця застаецца адно. І нельга быць упэўненым, што дзіця, застаўшыся адно дома, не рашуча пагуляе з каробкай спічак, не захоча падпаліць паперу, не зацікавіцца работай бытавой тэхнікі, якой дастаткова ў кожнай кватэры.
Таму, перш чым пайсці з дома, неабходна даручыць назіранне за дзіцем старшым дзецям або камусьці з дарослых. Каб дзіця не сумавала, слід даць яму якое-небудзь заданне: падказаць тэму гульні, падабраць патрэбныя игрушкі. Асабліва небяспечна пакідаць дзяцей аднымі ў зачыненых кватэрах або пакоях. У выпадку пажару яны не змогуць самастойна выйсці з гаручага памяшкання на вуліцу. Акрамя таго, уцякаючы ад агню і дыму, дзеці звычайна хаваюцца ў шафах, пад ложкамі, сталамі, у кутках пакояў. Знайсці дзяцей у абстаноўцы развіцця пажару – справа няпростая.
Прыклад
Навыкі асцярожнага ўжывання агню неабходна выхоўваць у дзяцей, пачынаючы з 4-5-гадовага ўзросту. Трэба імкнуцца да таго, каб дзіця асэнсавала, што спічкі – не гульнячка, а агонь – не забава, каб у яго склалася ўражанне аб пажары, як аб цяжкім бедстве для людзей.
Дзеці дашкольнага і малодшага школьнага ўзросту, асабліва хлопчыкі, любяць прымяняць у гульнях спічкі і агнебяспечныя прадметы. У дзяцей адсутнічае жыццёвы досвед, адпаведна яны не могуць прадбачыць наступствы сваіх действий. Найбольш распаўсюджаныя ў дзяцей гульні, звязаныя з разведзеннем костраў. Месцы для развядзення костра падбіраюць адпаведныя – падалей ад бацькоўскіх вачэй – на чердаках дамоў, у сараях, падвалах, гаспадарчых будынках, каля стогаў сена. Пакуль агонь невялікі дзіця назірае за адбыўшымся, як толькі агонь прымае ўстрашальныя памеры, а адбываецца гэта на працягу некалькіх хвілін, натуральнай рэакцыяй з'яўляецца страх, а потым стремленне схавацца. Баючыся бацькоўскага гневу і пакарання, некаторыя дзеці ўцякаюць і хаваюцца ў іншым месцы. Большасць жа, закрыўшы твар рукамі ад страху, назаўсёды застаюцца ў агнявым капкане.
Дзеці пакутуюць ад агню з-за сваёй непадрыхтаванасці. Дзіця не ведае, як себе весці ў выпадку ўзнікнення пажару, як дзейнічаць, у каго прасіць дапамогі і галоўнае, як выратавацца. І ў гэтым у першую чаргу вінаватыя дарослыя. Правільнае выхаванне дзяцей у сям'і, прывіццё ім навыкаў асцярожнага ужывання агню, арганізацыя іх вольнага часу з'яўляюцца залогам папярэджання пажараў і прадухілення дзіцячага траўматызму. Правілам бяспечнага ўжывання агню дзяцей трэба навучаць, а не проста казаць, што можна, а чаго нельга. Да жаль, у сям'і навучанне дзяцей мерам пажарнай бяспекі часцей за ўсё абмяжуецца забараняльнымі крыкамі: «Не чапай спічкі, пакладзі каробку на месца!», «Электраплітку не ўключай!», «Не падыходзь да газавай пліты!». А вось дзецям у паўсядзённым жыцці даводзіцца, і гэта цалкам натуральна, карыстацца газавымі і электраплітамі, іншымі электрапрыборамі (тэлевізарам, прасам і т. д.), - усім тым, што здольна выклікаць пажар. Таму, размаўляючы з дзецьмі, акцэнт трэба рабіць не на забаронах, а на растлумачэннях.
Псіхолагі раяць: слова «нельга» ўжывайце як мага радзей. Выкарыстоўвайце «замяняльнікі», напрыклад «небяспечна». Лепш скажыце дзіцяці: «Будзь асцярожны! Уключаць пліту самому небяспечна! Ты можаш абжарваць руку. Давай я табе памагу». І наогул, выкарыстоўвайце цудоўнае слова «можна», для таго, каб пераключыць увагу вашага малога. Напрыклад: «Уключаць электрачайнік самому – нельга, але можна зрабіць гэта, калі побач тата». Вучыце дзіця карыстацца электрапрыборамі, плітой, але паэтапна і пад наглядам. Гэта касаецца любой сітуацыі. Лепш выкарыстоўваць часцей слова «можна», для таго, каб змяніць фокус увагі вашага дзіцяці.
Дзе і як дзіця праводзіць свой вольны час, з кім ён сябруе, якімі гульнямі увлекаецца – гэтыя пытанні павінны быць прадметам пастаяннай увагі бацькоў.
Выхаванне імунітэту асабістай бяспекі ў дзіцяці павінна ісці з адчуваннем меры. Размова на гэтыя тэмы трэба весці добразычліва. Навучанне не праходзіць у пустую, калі ўлічваць асаблівасці дзіцячай псіхалогіі і індывідуальныя асаблівасці дзіцяці, тлумачыць і паказваць на прыкладах, гульнях, фільмах (мультфільмах), малюнках і рэальных жыццёвых сітуацыях.
Тлумачце, для чаго прызначаны той ці іншы прыбор, як правільна ім карыстацца, якія меры засцярогі пры гэтым захоўваць. Раскажыце, што пры няправільным выкарыстанні, гэты прыбор можа выклікаць пажар.
Яшчэ раз звяртаем увагу бацькоў на тое, што дзяцей трэба не проста «ахоўваць ад агню»: не пакідаць іх адных без нагляду, не дазваляць ім балвацца са спічкамі і электрапрыборамі. Неабходна навучаць дзяцей правілам ужывання з крыніцамі агню і дзеянням у выпадку пажару.
Меры па папярэджанні пажараў ад шаласцяў дзяцей:
- не пакідаць на відзе спічкі, запальнічкі;
- не дазваляць дзецям купляць спічкі, цыгарэты;
- сачыць за правядзеннем часу дзяцей;
- не пакідаць дзяцей без нагляду;
- не дазваляць маленькім дзецям назіраць за топячыміся печамі і нагрэвальнымі прыборамі, карыстацца газавымі прыборамі;
- вывучыце з дзіцем ваш дамашні адрас і нумар тэлефона, каб пры неабходнасці ён мог сам звярнуцца за дапамогай у службу выратавання;
- каля тэлефона на лісце паперы напішыце нумары экстраных службаў, і растлумачце дзіцяці, пры якіх абставінах імі можна скарыстацца.
Смотреть все